5. Sınıf Türkçe Geleneklerimiz kazanımları
Geleneklerimiz, 5. Sınıf Türkçe dersinin 3. ünitesidir ve 29 kazanım içerir. Kazanımlar resmî Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli kapsamındadır.
- Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli
- 3. ünite / 5
- 29 kazanım
Geleneklerimiz kazanımları
- T.D.5.1
Dinlemede/izlemede materyal seçimini yönetebilme
- Dinleme/izleme şekli (etkileşimli veya etkileşimsiz), amacı, ilgi ve ihtiyaçları, faaliyetin süresi ve bilgiye erişim olanaklarını analiz ederek görüş oluşturur.
- Analiz sonuçları doğrultusunda metin ve diğer yardımcı materyalleri (ses ve/veya video kayıtları, film, belgesel, dijital içerikler, etkileşimli sunumlar vb.) seçer.
- T.D.5.2
Dinlemede/izlemede strateji, yöntem ve teknik seçimlerini yönetebilme
- Dinleme/izleme şekli (etkileşimli veya etkileşimsiz), amacı, ilgi ve ihtiyaçları; materyalin özellikleri ve faaliyetin süresini analiz ederek görüş oluşturur.
- Analiz sonuçları doğrultusunda dinlerken/izlerken kullanacağı strateji ve/veya yöntemi/tekniği seçer.
- T.D.5.4
Dinlediğinde/izlediğinde geçen anlamını bilmediği söz varlığı unsurlarının anlamını tahmin edebilme
- Dinlediğinin/izlediğinin bağlamından söz varlığı unsurlarının anlamıyla ilgili ipuçlarını belirleyip ön bilgileriyle ilişkilendirir.
- Söz varlığı unsurlarının anlamına ilişkin mantıklı tahminde bulunur.
- Tahminin doğruluğunu kaynaklardan (sözlük, başvuru kitapları, genel ağ vb.), ebeveyn veya öğretmenden yardım alarak kontrol edip yargıya ulaşır.
- T.D.5.6
Basit çıkarımlar yoluyla dinlediğinin/izlediğinin derin anlamını belirleyebilme
- Dinlediğinin/izlediğinin sınırlı bir bölümünden bağlama dair ipuçlarını bulur.
- Ön bilgileri ve ipuçlarından hareketle anlamı belirler.
- T.D.5.7
Üst düzey çıkarımlar yoluyla dinlediğinin/izlediğinin derin anlamını belirleyebilme
- Dinlediğinin/izlediğinin bütününden bağlama dair ipuçlarını bulur.
- Ön bilgileri ve ipuçlarından hareketle anlamı belirler.
- T.D.5.9
Dinlediğindeki/izlediğindeki unsurları sınıflandırabilme
- Sınıflandırma ölçütüne karar verir.
- Dinlediğini/izlediğini ölçüte göre inceler.
- Dinlediğindeki/izlediğindeki unsurları ölçüte göre gruplandırır.
- Oluşturulan grupları adlandırır.
- T.D.5.10
Dinlediğini/izlediğini yorumlayabilme
- Dinlediğindeki/izlediğindeki olay, bilgi, durum vb.ni inceler.
- Dinlediğindeki/izlediğindeki olay, bilgi, durum vb.ni kaynağın, dinleyicinin/izleyicinin veya bunların dışında bir başkasının bakış açısını dikkate alıp genişleterek veya daraltarak dönüştürür.
- Dinlediğindeki/izlediğindeki olay, bilgi, durumu vb.ni seçilen bakış açısıyla kendine özgü bir biçimde yeniden ifade eder.
- T.D.5.15
Bilgilendirici metinde düşünceyi geliştirme yollarını belirlemeye yönelik çözümleme yapabilme
- Dinlediğinde/izlediğinde başvurulan düşünceyi geliştirme yollarını belirler.
- Düşünceyi geliştirme yollarının içerikle ilişkisini ortaya koyar.
- T.D.5.17
Dinlediğinden/izlediğinden hareketle söz varlığını geliştirmeye yönelik çözümleme yapabilme
- Dinlediğinin/izlediğinin temayla ilgili söz varlığı unsurlarını belirler.
- Söz varlığı unsurlarının anlam ilişkilerini inceler. çözümleme yapabilme
- T.O.5.3
Okumada strateji, yöntem ve teknik seçimlerini yönetebilme
- Amacı, ilgi ve ihtiyaçları, materyalin özellikleri, faaliyetin süresi ve bilgiye erişim olanaklarını analiz ederek görüş oluşturur.
- Analiz sonuçları doğrultusunda okurken kullanacağı strateji ve/veya yöntemi/tekniği seçer.
- T.O.5.5
Metinde geçen anlamını bilmediği söz varlığı unsurlarının anlamını tahmin edebilme
- Metnin bağlamından söz varlığı unsurlarının anlamıyla ilgili ipuçlarını belirleyip ön bilgileriyle ilişkilendirir.
- Söz varlığı unsurlarının anlamına ilişkin mantıklı tahminde bulunur.
- Tahminin doğruluğunu kaynaklardan (sözlük, başvuru kitapları, genel ağ vb.), ebeveyn veya öğretmenden yardım alarak kontrol edip yargıya ulaşır.
- T.O.5.8
Basit çıkarımlar yoluyla metnin derin anlamını belirleyebilme
- Metnin sınırlı bir bölümünden ve varsa görselden yararlanarak bağlama dair ipuçlarını bulur.
- Ön bilgileri ve ipuçlarından hareketle anlamı belirler.
- T.O.5.9
Üst düzey çıkarımlar yoluyla metnin derin anlamını belirleyebilme
- Metnin bütününden ve varsa görselden yararlanarak bağlama dair ipuçlarını bulur.
- Ön bilgileri ve ipuçlarından hareketle anlamı belirler.
- T.O.5.10
Okuduklarını karşılaştırabilme
- Karşılaştırılabilir unsurlara ilişkin özellikleri belirler.
- Belirlediği özelliklerdeki benzerlikleri listeler.
- Belirlediği özelliklerdeki farklılıkları listeler.
- T.O.5.20
Metinden hareketle söz varlığını geliştirmeye yönelik çözümleme yapabilme
- Metnin temayla ilgili söz varlığı unsurlarını belirler.
- Söz varlığı unsurlarının anlam ilişkilerini inceler.
- T.O.5.21
Okuduğunu özetleyebilme
- Metinde sunulan bilgileri çözümler.
- Çözümlemeden hareketle önemli ve önemsiz bilgileri sınıflandırır.
- Metindeki önemli bilgileri kronolojik akışa ve/veya düşünce akışına uygun olarak kendi cümleleriyle ifade eder.
- T.O.5.22
Okuma sürecini değerlendirebilme
- Okuma sürecindeki güçlü ve gelişmeye açık yönlerini belirler.
- Deneyimlediği süreçteki gelişmeye açık yönlerini destekleyecek tedbirler alıp, güçlü yönlerini sonraki çalışmalara aktararak okur kimliğinin gelişimine yön verir.
- T.K.5.2
Konuşmada yöntem ve teknik seçimlerini yönetebilme
- Konuşma türü (sözlü üretim veya sözlü etkileşim), amacı, süresi, ilgi ve ihtiyaçlarını analiz ederek görüş oluşturur.
- Analiz sonuçları doğrultusunda konuşurken kullanacağı yöntemi ve/veya tekniği seçer.
- T.K.5.5
Konuşmasında çoklu ortam ögeleriyle içerik oluşturabilme
- Konuşmasında kullanacağı çoklu ortam ögelerini (fotoğraf, resim, tablo, grafik, harita, ses, müzik, video vb.) belirler.
- Ögelerin işlevlerini (eş anlam oluşturma, destekleme, tek başına anlam verme) belirler.
- Çoklu ortam ögelerini içerikle ilişkilendirerek konuşmasında kullanır.
- T.K.5.11
Konuşmasında sınıflandırma yapabilme
- Yorumlayacağı olay, bilgi, durum vb.ni inceler.
- Olay, bilgi, durum vb.ni bağlamdan kopmadan, farklı bakış açısıyla, genişleterek veya daraltarak dönüştürür.
- Olay, bilgi, durum vb.ni belirlenen bakış açısıyla kendine özgü biçimde konuşmasında yeniden ifade eder.
- T.K.5.12
Yorumunu sözlü olarak ifade edebilme
- Olay, bilgi, durum vb.ni çözümler.
- Çözümlemeden hareketle önemli ve önemsiz bilgileri sınıflandırır.
- Önemli bilgileri kronolojik akışa ve/veya düşünce akışına uygun olarak kendi cümleleriyle ifade eder.
- T.K.5.17
Konuşmasını zenginleştirecek biçimde söz varlığını kullanabilme
- Kullanacağı söz varlığı unsurlarını belirler.
- Söz varlığı unsurlarına bağlama uygun şekilde konuşmasında yer verir.
- T.Y.5.2
Yazmada strateji, yöntem ve tekniklerine yönelik seçimlerini yönetebilme
- Yazma şekli (yazılı üretim ve yazılı etkileşim), amacı, bağlamı ve olanaklarını analiz ederek görüş oluşturur.
- Analiz sonuçları doğrultusunda yazarken kullanacağı strateji ve/veya yöntemi/tekniği seçer.
- T.Y.5.3
Yazısında içerik ve yapıya yönelik seçimlerini yönetebilme
- Yazma amacına uygun paragraf türü ve/veya metin yapısını belirler.
- Seçtiği paragraf türünü ve/veya metin yapısını yazısında uygun biçimde kullanır.
- T.Y.5.7
Yazısında karşılaştırma yapabilme
- Karşılaştırılabilir unsurlara ilişkin özellikleri belirler.
- Özellikler arasındaki benzerlikleri tespit ederek yazısında kullanır.
- Özellikler arasındaki farklılıkları tespit ederek yazısında kullanır.
- T.Y.5.10
Yazılı olarak özetleyebilme
- Olay, bilgi, durum vb.ni çözümler.
- Çözümlemeden hareketle önemli ve önemsiz bilgileri sınıflandırır.
- Önemli bilgileri kronolojik akışa ve/veya düşünce akışına uygun olarak kendi cümleleriyle ifade eder.
- T.Y.5.12
Düşünceyi geliştirme yollarını kullanarak metni yapılandırabilme
- Kullanacağı düşünceyi geliştirme yollarını belirler.
- Düşünceyi geliştirme yollarını yazısının içeriğiyle uyumlu şekilde kullanır.
- T.Y.5.16
Yazım ve noktalama işaretleriyle ilgili kuralları uygulayabilme
- T.Y.5.17
Yazma sürecini değerlendirebilme
- Yazma sürecindeki güçlü ve gelişmeye açık yönlerini belirler.
- Gelişmeye açık yönlerini destekleyecek tedbirler alıp, güçlü yönlerini sonraki yazma çalışmalarına aktararak yazar kimliğinin gelişimine yön verir.
Bu içerik nedir?
Kazanım; öğrencinin bir ünite sonunda ulaşması beklenen bilgi, beceri ve tutumu tanımlar (ayrıntılı anlatım: Kazanım nedir?). Buradaki liste, Millî Eğitim Bakanlığı Talim ve Terbiye Kurulu'nun yayımladığı öğretim programlarındaki kazanımlardan derlenmiştir. Bilgilendirme amaçlıdır; resmî ve bağlayıcı kaynak MEB'in kendi yayınlarıdır.